الشيخ الصدوق ( مترجم : تهراني )
41
علل الشرايع ( فارسي )
از حمّاد بن عثمان از حضرت ابى عبد الله عليه السّلام نقل كرده كه آن حضرت فرمودند : در به دو امر حيوانات وحشى و پرندگان و درندگان و تمام مخلوقات حقّ عزّ و جلّ با هم مختلط « 1 » بوده به طورى كه از يك ديگر ممتاز نبودند ولى پس از آن كه فرزند آدم برادرش را به قتل رساند حيوانات از يك ديگر بيم و هراس پيدا نمودند پس هر كدام به شكل خود در آمدند . باب ششم سرّ پيدا شدن بهتر از فرشتگان و بدتر از چهار پايان بين مردم حديث ( 1 ) پدرم رحمة الله عليه فرمود : سعد بن عبد الله از احمد بن محمّد بن عيسى ، از على بن حكم ، از عبد الله بن سنان « 2 » نقل كرده كه گفت : از حضرت ابا عبد الله جعفر بن محمّد الصادق عليهما السّلام سؤال كرده : آيا فرشتگان برتر بوده يا فرزندان آدم ؟ حضرت فرمودند : امير المؤمنين على بن ابى طالب عليه السّلام فرمودند : خداوند عزّ و جلّ در فرشتگان عقل را بدون شهوت و در چهار پايان شهوت را بدون عقل و در فرزندان آدم هر دو را قرار داد ، حال كسى كه عقلش بر شهوتش غالب گردد به يقين از فرشتگان بهتر بوده و آن كه شهوتش بر عقلش غالب شود حتما از چهار پايان بدتر مىباشد . باب هفتم سرّ برتر شدن انبياء و رسولان و حجج صلوات الله عليهم از فرشتگان حديث ( 1 ) حسن بن محمّد بن سعيد هاشمى از فرات « 3 » بن ابراهيم بن فرات كوفى
--> « 1 » - شايد مراد از « اختلاط » در اين جا اين باشد كه در به دو خلقت وحوش و طيور و سباع و مخلوقات ديگر همه به يك شكل بوده و امتيازى از يك ديگر نداشتند . « 2 » - عبد اللَّه بن سنان بن طريف كه به او مولى بنى ابى طالب و مولى بنى العباس نيز گويند كوفى بوده و از ثقات اماميّه محسوب شده و هيچ طعنى در او نمىباشد . « 3 » - وى از مشايخ ابو الحسن على بن بابويه قمّى است و تفسيرى از وى بجا مانده كه در عداد و تفاسير روائى بشمار مىرود و از كثرت روايت مرحوم صدوق از وى و همچنين مرحوم شيخ حرّ و علَّامه مجلسى قدّس سرّه اين طور بر مىآيد كه به وى اعتماد كامل داشتهاند و مرحوم ممقانى در رجال فرموده : وى در اعلى درجات حسن بوده است .